Venta online brezo vallas Girona
Venta productos peluqueria, belleza y estetica Xpels
Venta ropa interior mujer Lintima
Uniforme laboral ropa trabajo Global Uniformes
Tiendas online Ecommerce ServiWebsi
Créditos para su tienda online

Galicia espallada

Unha recolleita da cultura galega

Literatura, historia, arte, música, gastronomía, galeguismo, tradicións, lendas, costumes, emigración

Á memoria de Manuela Viaño (1929-2013)

Revista Raigame - Conferencia de Celso Emilio Ferreiro sobre Curros Enriquez

RAIGAME - Revista de arte, cultura e tradicións populares. Maio de 2008 - Número 28 - Centro de Cultura Popular Xaquín Lorenzo - Deputación Ourense

 

 

Waldo Insúa

Waldo Insúa, fundador e director de El Eco de Galicia.

 

Algúns dos escritores galegos que

estaban xa na Habana cande chegou

Curros, cecais

por razóns de ciumes

ou envexa nunca

virón con bos

olios a Curros.

Por exentplo,

D. Waldo Insúa,

o máis destacado

de todos eles,

que dirixía o semanario

El eco de Galicia.

 

    <<< Páxina anterior
 

Volve a vida de Cuba á normalidade. Moitos de aqueles galegos que extrañeceran a Curros, compren­den o seu erro e desexan desagra­víalo. Danse conta de que o poeta tina razón e que eles non souberan mergullar até o fondo o problema das cousas de Cuba. Comprenden que a excomuñón civil decreta­da por eles contra Curros cons­tituirá unha tremenda inxustiza. Na homenaxe que lie tributan, Curros le o seu poema A espina no que fai historia dos aldraxes sufridas e denantes de perdoar as aldraxes increpa duramente aos seus amigos detractores. Vóuvolo ler, porque este poema define moito mellor que todo o que eu poda contarvos sobre o proceso de Curros emigrante:

Pra que vos fale esta noite
metéronme certo empeño e un
pouco a falarvos veno, si hai
por eiquí quen me escoite.

Anos fai que nos riñós

 levo cravada unhas

 espina, e como me doia

 aína vouna quitar diante

 vos.

Si mentres ma arrinco
berro, disimulaime a
molesta: láiase a besta i é
besta, é ferro, e quéixase o
ferro.

Moito non se han de
alegrar de ver que inda
teño atentos os que
beberon os ventos para
facerme calar.

Mais deses que, eiquí
chegado, con gaita me
recibiron e cando enteiro me
virón quixeron verme
aforcado; deses, con alma de
can, que coidan, na súa
insolencia, que se merca
unha concencia por catro
codias de pan; deses que
medrando vin dos abusos do
poder i a xornal quixeran ter
un cómplice mudo en min;
deses pra quen todo enteiro o
orden moral é un negocio, a
cubiza un sacerdocio i o
millor Dios o diñeiro; deses
pra quen fun mambí cando
era máis español i enchen
eos mambís o fol, ida xa
España de eiquí; deses entre
quen semeei sementé de paz i
amor pra coller un deshonor
por cada gran que ceibei;
deses que na hita cega que
descontra min trabaron
hastra matar non pararon a
probé térra galega; deses
que cando a fundei
ofrecéronme a súa caixa

e déronseme de baixa cando a
cobrar lie mandei; deses que
de raiba cheos da porta me
despediron e ahríronma
cando virón que ma abrían
os alíeos; deses que na época
veíla dixeron de min horrores
en papéis de dúas coores:
alaranxada e vermella; que
pra eso a nosa bandeira
serviu na súa man odiosa,
pra erguerse ante a xente
nosa e arriarse ante a
extranxeira; deses que, o
nome calando, non me quero
eiquí ocupar: quen as fai ten
que as pagar i eles xa as
están pagando.

0 amigo que me convida
a cantar nesta velada,
denantes de ver calada
a miña musa ferida,
quer que vos diga as
razóns por que non
saio nin entro na
Benéfica, no Centro e
ñas galegas reunios.

Según el, fuxindo ó trato
dos paisanos que me
queren doulles pé pra se
ofenderen e pra terme por
ingrato,

Son algo ingrato, é verdade.
Mais pode decir en cru que
na miña ingratitú non
entrou nunca a vontade.

Xornaleiro do porvir,
decote sobre o meu
tallo, eu vivo do meu
traballo e traballo pra
vivir.

1 así, a un xornaleiro
tal que non agarda
melloras nin de
rebaixar as horas,

nin do aumento do xornal;
que non ten casas nin
tendas, nin merca papel do
Estado, nin dá diñeiro ó
fiado, nin cobra foros nin
rendas, a deixar o seu
mester non o podedes
forzar, si é que non o
querés matar do que non
querés morrer...

E son eles dende entón,
xefes da obreira milicia,
os que han de alzar a Xusticia
por cúpula da creación.
Ai tendes as razóns
por que non saio nin entro
na Benéfica, no Centro
nin ñas galegas reunios.

¿Nin para que me queredes
nestes lugares? ¡Eu lixol
Botoume deles quen dixo
que ia á esculca de
mercedes; botoume quen
dixo un día que nos seus
ricos estrados están de
máis os letrados, a Música
i a Poesía; botoume (¡que
patrio apego!) quen
sentou, pérfidamente, que
no Centro o presidente non
precisa ser galego.

Cando esta infamia
escoitei saín; fixen, no
momento, de non volver
xuramento e cumprín o
que xurei.

¿Querés que falte ó
xuramento? Pendurai
daqueles muros as copias dos
homes puros que teñen á
Patria honrado.

Facede da nosa quinta
un lugar onde o doente
da muíler i o fulo
ausente as extrañezas
non sinta.

Facede que os emigrantes
que eiquí chegan en
precura do que lies nega a
man dura dos seu duros
gobernantes, topen hon
consello en nos, caridá,
agarimo, acobos, ¡pra que
non caía entre lobos quen
fuxiu de entre ladras!

Nada vaio e nada son; e tan
ben fóra cal dentro, si eu
teño de entrar no Centro
será con esa condición.

E aínda a poner outra
chego aquí, dediante da
xente: ¡non terei por
presidente a quen non
nacer galego!

Dende que en Cuba
xurdín o mesmo fun do
que son: nin troquei o
corazón nin a concencia
vendín.

O que xusto defendín,
non me neguei á
razón; loei o que
entendo hon, o que
malo, combatín.

Se na vella lei vivín e se
loitei con tesón, haio de
decir por min verme
tornar pra o terrón eos
mesmos tartos que vin.

 

Páxina seguinte >>>