Venta online brezo vallas Girona
Venta productos peluqueria, belleza y estetica Xpels
Venta ropa interior mujer Lintima
Uniforme laboral ropa trabajo Global Uniformes
Tiendas online Ecommerce ServiWebsi
Créditos para su tienda online

Galicia espallada

Unha recolleita da cultura galega

Literatura, historia, arte, música, gastronomía, galeguismo, tradicións, lendas, costumes, emigración

Á memoria de Manuela Viaño (1929-2013)

Unha rosa non é unha rosa

(Conto do Corpus)


MANRIQUE FERNÁNDEZ

Érase que se era unha flor. Unha de entre tantas flores esparexidas por campos e xardíns, xa pasados os albores da primavera. Nova e fresca, disfrutaba das raiolas dun sol que invitaba a estarricarse sobre o talo e abrir os pétalos para vivificar o corpo. Vivía nun pequeno xardín ó pé doutras flores da súa propia e doutras especies e a cotío miraba pasar homes, mulleres e nenos pola rúa que case sempre botaban olladas de esguello cara a ela e as súas compañeiras. Olladas que a facían crecerse Alfombra floral coa fachenda de sentirse obxecto de admiración.
Un día, ó solpor, algúns daqueles homes entraron no xardín e falaron con Carmiña. Non entendía o que dicían pero polos xestos semellaban falar dela e das outras flores que daban colorido a aquel curruncho diante da casa. Carmiña asentía coa cabeza e os homes miraban e falaban entre eles. Novamente, aquela flor enchíase de fachenda, estricábase sobre o talo e, fachendosa, aguantaba a respiración para facer subir as máis fermosas cores ós seus pétalos.
Os homes marcharon, pero nos días seguintes pasaban a cotío pola rúa e miraban o interior do xardín, coma observando a evolución das flores. Ó seu pé, unhas hortensias laricaban cun certo ton de enfado. Preguntoulles a razón do seu anoxo nesa fermosa lingua que empregan as flores para falaren entre si, e a hortensia máis próxima contestoulle: "¿E logo non sabes o que andan a facer eses homes?" A nosa flor tivo que recoñecer que non e a hortensia díxolle con certa sequedade: "Pois non te poñas tan leda, que o que queren é cortarnos o talo a todas. Separarnos das nosas raíces". "¡Pero... Daquela morreremos!", dixo a flor. E as hortensias viráronlle as costas e seguiron ós seus asuntos.
A nosa flor ficou pensativa e preocupada mentres un calafrío lle percorría o seu pequeno corpo. Non entendía a razón pola que os homes querían arrincala do seu talo.
Aquela noite chorou tanto que podería ter murchado se non fose porque as súas propias bágoas servíronlle para regar as raíces. E o certo é que aínda se puxo máis fermosa. ¡Daba gusto vela!
Nunha tarde na que pola rúa se vía moito máis movemento do habitual, aqueles homes volveron entrar no xardín. Levaban unhas caixas de cartón. Falaron de novo con Carmiña, que volveu asentir coa cabeza e, empuñando esas temidas tesoiras que empregan os xardineiros o mesmo para curárlles os males que para arrincalas dos seus talos, comezaron a cortar flores e máis flores. A nosa protagonista foi presa de novos calafríos, máis intensos canto máis se achegaban os homes a ela. Logo víu como un deles abría aquelas grosas tesoiras uns centímetros por debaixo do seu cáliz, oíu un forte chasquido, sentiu unha profunda dor e perdeu o acordo...
Cando volveu en si pensou que estaba a vivir un terremoto. Un forte estrondo enchía o aire e todo ó seu redor brincaba dando chimpos. Abriu os ollos e viuse metida nunha caixa de cartón ó pé doutras flores da súa mesma especie. Un recendo familiar mesturábase con outros aromas non tan coñecidos e o continuo vaivén a piques estivo de provocarlle un mareo.
Alfombra floral en PonteareasPor sorte para ela, non tardou moito en deterse e chegar a calma. Na quietude do momento decatouse de que se atopaba no interior dun deses automóbiles que acostumaba a ver pasar dende o xardín. Agora xa sabía o que se sentía neles: un profundo mareo.
O caso foi que alguén ergueu en voandas a caixa e meteuna nunha pequena estancia, un portal no que o arrecendo aínda era máis forte. Unha morea de fragancias mesturadas de flores distintas, creaba un ambiente quedo, agarimoso e agradable.
Desconcertada tentou mirar ó seu redor e puido ver media ducia de mulleres sentadas en cadansúa cadeira, con outras caixas de cartón como na que ela se atopaba. Un arrepío percorreu todo o seu corpiño miúdo provocándolle un novo mareo. ¡Aquelas mulleres estaban desfollando as flores! ¡Arrincándolles os pétalos un a un e separándoos por cores! ¡Nunca vira tanta crueldade! Nembargantes, e malia a traxedia, o gozo e a ledicia parecían imperar naquela estancia. Unha das mulleres botouse a cantar unha vella cantiga cunha voz suave e doce que enchía cada recanto e as outras mulleres foron seguindo o seu son conformando un improvisado coro que encheu a nosa flor de felicidade. ¡Nunca oíra tanta harmonía!
Estarricando o seu corpo, fóra da estancia puido apreciar un considerable barullo. Un grupo de homes con xices na man facían debuxos na rúa. Discutían entre eles sobre a dirección de cada liña e no medio da conversa falaban das súas irmáns, das distintas flores de cadansúa especie, de pétalos, de cores, de orde, de símbolos, de fe, de devoción... E pouco a pouco, entre aquelas liñas parecían espreguizar distintas formas.
De súpeto a súa caixa foi izada por unha das mulleres. Con moito agarimo, colleu dúas das flores que estaban por riba, as mellor conservadas e de cores máis vivas, e pousounas coa delicadeza dunha nai nunha caixa aparte, dereitiñas unha cabo da outra. Logo seguiu debullándolles os pétalos ás que quedaron na caixa. A nosa amiga, unha das seleccionadas, parecía sentir unha profunda punzada cada vez que vía arrincar un dos pétalos das súas compañeiras sen se decatar de que non era un proceso tan doloroso como ela pensaba.
Xa chegara o solpor cando unha presa de rapaces, rindo e xogando, entrou no portal. Provocando un forte estarabouzo, colleron unhas caixas nas que había uns estranos froitos que arrecendían con forza, coma pezas de madeira redondeadas e rematadas en punta. Os nenos saíron fóra e comezaron a espallalos por toda a rúa seguindo as liñas de xiz previamente debuxadas polos homes. Dentro, as mulleres volvían a desfollar e a cantar fermosas cantigas.
Logo foron os homes os que levaron as caixas nas que descansaban os pétalos arrincados ás súas irmáns esparexéndoos nos ocos que deixaran os nenos. Eiquí, unha presa de pétalos marelos; alí, os azuis; acolá, os vermellos... Pouco a pouco, a rúa convertíase nun lenzo no que mesturar cores, texturas, formas...
A nosa flor non daba entendido nada do que estaba a pasar, pero disfrutaba tentando adiviñar as formas que nacían entre o asfalto, mirando de esguello e de cando en vez entre as pernas da morea de persoas que paseaban polas beirarrúas tras dunhas cordas que acotaban o espacio. Tamén vía como as caixas de cartón ían desaparecendo paseniñamente entre o estrondo dunha marea de homes, mulleres e nenos. Descoñecía as razóns do rito que estaba a vivir, pero a ledicia de tódolos que participaban nel parecía contaxiosa. A nosa flor, sen saber aínda por que, sentíase parte de todo aquilo.
Era noite pechada e estrelecía no ceo o fulgor dos astros. A muller que parecía dirixir as cantigas no interior do portal colleu con moito agarimo a caixa na que se atopaba e saiu fóra con ela. Agradeceu o frescor da noite e un lene orballo que parecía vivificar un pouco o seu magullado corpo. Cando puido comprobar o que había na rúa ficou abraiada pola fermosura dun longo tapiz que ocultaba por completo o asfalto, agora engalanado. Grecas e zanefas envolvían con liñas longas e crechas diversas formas florais, sinuosas e complacentes, nas que se mesturaban pétalos de múltiples cores sabiamente esparexidos. O conxunto semellaba inspirado por forzas que ían alén da tradición e ata da devoción, tal era a delicadeza daquel tapiz, de maneira que invitaba a unha flor como a nosa a participar de cheo naquela marabilla, a mesturarse coas súas irmás para formar parte daquela fermosa obra. Aínda non o sabía, pero aquel desexo sería cumprido.
A muller, andar lixeiro, delicado e temeroso, pasou por debaixo da corda que delimitaba o espacio da alfombra e con moitísimo coidado, camiñando na punteira dos pés, colocouse preto dun dos debuxos do chan que semellaba unha flor aberta. No centro, un pequeno cáliz formado por unha presa de pétalos celestes cun diminuto oco, no que a súa cor encarnada destacaría sobre o fondo dándolle máis realce ó debuxo, pensou. Meu dito, meu feito. A muller acariñou a súa corola, deulle un pouco máis de volume, e colléndo a flor na man pousouna cunha enorme delicadeza sobre a cama de pétalos azuis. Ó seu redor, centos de ollos miraban a operación e a nosa flor encheuse de novo de fachenda e presunción ó sentirse o centro de atención.
Logo a muller marchou, tan a modiño como entrou, e repetíu a operación noutras flores veciñas. Unha vez rematada a faena voltou ó portal. Dende a beirarrúa, un home manipulaba un estraño aparello que achegaba ós ollos e do que saían flases de luz que a cegaban por uns instante; preto del, outro home manipulaba a palanca doutro estraño aparello que levaba colgado ás costas esparexendo ó seu redor minúsculas gotas de auga, gotas de vida. No frescor da noite e despois de tantas horas separada do seu talo, aquelas pingas supuñan unha benzón para a nosa flor.
E así foi pasando a noite. De tanto en tanto, o número de visitantes que paseaba pola beirarrúa diminuía. A vila parecía durmir nun soño manso e quedo. As primeiras luces da mañá sorprendérona nun éxtase respectuoso. Arte e paixón nas rúas. Os visitantes volveron e a nosa flor foi, de novo, obxecto de admiración de ducias e ducias de ollos engaiolados pola metamorfose da rúa. O home do aparello da auga seguía esparexendo as pingas vivificadoras para manter as flores en toda a súa beleza. A xente seguía arremuiñándose nas beirarrúas para admirar a obra.
Pasaran xa varias horas cando, de súpeto, as campás da igrexa veciña comezaron a repinicar con forza. Logo mesturouse co seu son outro moito máis plural e harmonioso. Era unha banda de música.
Paseniño, aquel son ía achegándose á rúa. Viña de baixo.
A nosa flor estricouse un pouco e puido ver a rúa veciña tamén engalanada cunha alfombra de flores. Logo mirou ó seu redor e comprobou que a xente que observaba dende as beirarrúas, baixaba os ollos en sinal de respecto, aínda que descoñecía o obxecto de tal disposición.
A música seguía achegándose e escoitábanse cánticos enchidos de devoción, lentos e pausados, cantados a coro por un número indefinido de voces non sempre ben conxugadas.
Mirou de novo á beirarrúa e puido ver como algunhas das persoas que alí se atopaban facían estraños sinais, unha sarta de cruces sobre a fronte, a cara e o peito.
A música soaba agora máis preto.
A nosa flor estricouse de novo cara á rúa veciña e puido ver que, sobre o manto de flores, camiñaban uns nenos vestidos de branco que portaban cruces, velas e pendóns. Tras deles, un grupo de homes levaba sobre os ombros unha fermosa angarella dourada, suntuosa e sinuosa, cunha especie de caixa aberta no centro na que se adiviñaba unha estraña forma redondeada de cor branco. Logo homes engalanados, mulleres con toquillas de encaixe, nenos vestidos de mariñeiros e nenas que parecían noivas, e máis homes, e máis mulleres, e máis nenos...
Segundo o séquito subía pola rúa, no aire parecía revoar un espírito de fe e devoción que se estendía ó seu redor contaxiando a tódolos presentes.
Alfombra floral nunha rúa de Ponteareas Cánticos, letanías, música e harmonía...
E dende o ceo ¡choveron pétalos de rosa! Iso si que era incrible...
Seguía sin saber o que estaba a pasar (¡cousas dos homes, dende logo!), pero no seu interior renacía a necesidade de formar parte daquel rito. Un rito sen dúbida fermoso e milagreiro, divino e humano, de arte e devoción...
No medio da rúa, a procesión seguía subindo, achegándose...
De súpeto, un dos nenos que abrían o grupo pisou a nosa flor sen reparo. O seu cáliz foi esmagado e algúns dos pétalos desprendéronse. Apenas sentíu dor, só se sentía inundada dese espírito que aboiaba no aire e que a enchía de ledicia.
Na súa teima por formar parte daquelo, a flor non dubidou un segundo en escenificar ó seu xeito un particular canto do cisne; sabedora de que era chegado o seu fin, decidiu propagar no aire o máis fermoso recendo do que era capaz, un aroma doce e embriagador, lene e miúdo, profundo e tenro, máxico e místico co que abafou ós membros da procesión e ós devotos espectadores provocando unha auténtica catarse de fe.
A vila foise enchendo daquel perfume, unha fragancia pracenteira, suave, exhalada con donosura e todo o amor do que unha flor é capaz, que é moito, como sabemos, ata quedar completamente asolagada por un aroma que foi quen de achegar os espíritos máis abertos ata a mesma divinidade.
E mentres esparexía o seu perfume por todo o redor, a nosa querida flor foise murchando paseniño baixo os zapatos de festa dos veciños, embriagados agora polo seu perfume milagreiro. Fragancia de vida e de respecto. Aroma de fe e de donosura.


(publicado no xornal A Peneira, segunda quincena xuño 2003 

e na revista Pregón do Corpus 2003 editada polo Concello de Ponteareas)